ITF-14 na kartony zbiorcze — po co ramka i dlaczego kod jest taki duży
Opakowanie zbiorcze ma własny numer GTIN-14 i własny kod. Czym różni się od EAN-13 na produkcie, skąd się bierze ramka wokół kresek i jak dobrać wymiar do tektury.
Karton z dwunastoma butelkami to nie to samo co butelka. Kupuje się go inaczej, magazynuje inaczej i wydaje inaczej — więc ma własny numer i własny kod kreskowy.
Tym kodem jest ITF-14.
Dlaczego opakowanie zbiorcze ma osobny numer
Gdyby karton nosił ten sam numer co butelka w środku, system magazynowy nie wiedziałby, czy zeskanowano jedną sztukę, czy dwanaście. Stan magazynu rozjechałby się po pierwszym przyjęciu.
Dlatego opakowanie zbiorcze dostaje własny numer GTIN-14. Czternasta cyfra z przodu — zwana cyfrą wskaźnikową — odróżnia poziomy pakowania tego samego towaru. Dzięki temu karton po 12 sztuk i karton po 24 sztuki mogą mieć różne numery, choć w środku jest ten sam produkt.
Numer GTIN-14 to formalnie osobny numer z Twojej puli, a nie przeróbka numeru produktu. Narzędzie GS1 policzy jego cyfrę kontrolną i sprawdzi długość, gdy będziesz go składać.
Dlaczego akurat ITF
ITF to skrót od Interleaved Two of Five — kodowania, w którym cyfry są przeplecione: jedna zapisana kreskami, druga odstępami między nimi. Dzięki temu kod jest gęstszy niż alternatywy i mieści czternaście cyfr na rozsądnej szerokości.
Ma też cechę, która zdecydowała o jego zastosowaniu: dobrze znosi druk niskiej jakości. Kartony drukuje się fleksograficznie bezpośrednio na tekturze falistej, która jest chropowata, chłonie farbę i faluje. Kreski rozlewają się i mają nierówne krawędzie. ITF z grubymi kreskami wybacza to, czego EAN-13 nie wybaczy.
Ramka, czyli belki podporowe
Charakterystyczna gruba ramka wokół kodu ITF-14 to belki podporowe. Nie są ozdobą i nie wolno ich pominąć.
Mają dwa zadania. Pierwsze: wyrównują nacisk wałka drukarskiego na krawędziach kodu, dzięki czemu skrajne kreski nie wychodzą cieńsze niż pozostałe. Drugie, ważniejsze przy odczycie: zapobiegają częściowemu skanowaniu.
Kod ITF czytany pod kątem albo z brzegu może zostać odczytany tylko w części, a ponieważ ITF nie ma znaków startu i stopu tak jednoznacznych jak inne symboliki, skaner mógłby uznać fragment za kompletny numer. Dostałbyś poprawnie wyglądający numer, który nie jest tym wydrukowanym. Belki podporowe przerywają takie odczyty.
W generatorze ITF-14 ramka jest włączona domyślnie, a pozostawienie jej włączonej to rozsądna decyzja w każdym typowym zastosowaniu.
Wymiary
ITF-14 jest znacznie większy niż EAN-13 i to nie przypadek. Na tekturze falistej kod musi być większy, żeby przetrwać druk.
W generatorze szerokość modułu X zaczyna się od wartości znacznie wyższych niż dla kodów na opakowania jednostkowe. Typowy ITF-14 na kartonie ma kilkanaście centymetrów szerokości. To normalne — karton ma miejsce, którego butelka nie ma.
Trzy rzeczy, o których łatwo zapomnieć:
- Strefa ciszy jest poza ramką, nie wewnątrz niej. Belki podporowe nie zastępują wolnego miejsca wokół kodu.
- Wysokość kresek powinna zostawiać zapas, bo karton bywa skanowany ręcznym czytnikiem z pewnej odległości i pod kątem.
- Umieszczenie na kartonie ma znaczenie: kod powinien być na dwóch sąsiadujących ściankach, żeby dało się go odczytać niezależnie od tego, jak karton stoi na palecie.
ITF-14 a GS1-128
Oba kody spotyka się na opakowaniach zbiorczych i łatwo je pomylić.
ITF-14 niesie wyłącznie numer GTIN-14. Nic więcej się w nim nie zmieści i nic więcej nie jest w nim przewidziane.
GS1-128 niesie numer plus dane dodatkowe: datę ważności, numer partii, masę, numer seryjny. Robi to za pomocą identyfikatorów zastosowania — dwu- lub trzycyfrowych przedrostków mówiących, co znaczy wartość za nimi.
Jeśli karton ma nieść tylko numer, wystarczy ITF-14. Jeśli odbiorca wymaga daty i partii, potrzebny jest GS1-128 — zwykle oba kody występują wtedy obok siebie na etykiecie logistycznej.
Paleta to jeszcze co innego
Warto dopowiedzieć, bo to trzeci poziom, który bywa mylony z dwoma poprzednimi.
Paleta albo dowolna przesyłka złożona z wielu kartonów nie ma numeru GTIN. Ma SSCC, numer jednostki logistycznej: osiemnaście cyfr identyfikujących tę jedną konkretną paletę, nie wzór palety. Dwie identycznie złożone palety mają różne numery SSCC, bo to różne przesyłki.
SSCC zapisuje się w kodzie GS1-128 pod identyfikatorem (00) i umieszcza na standardowej etykiecie logistycznej GS1.
W skrócie
- Opakowanie zbiorcze ma własny numer GTIN-14, nie numer produktu ze środka.
- ITF-14 wybrano, bo znosi druk na tekturze falistej.
- Ramka to belki podporowe: wyrównują druk i zapobiegają odczytaniu fragmentu kodu jako całości. Nie usuwaj jej.
- Kod jest duży, bo tektura tego wymaga.
- Gdy potrzebne są data i partia, ITF-14 nie wystarczy — wtedy GS1-128.
Numer GTIN-14 możesz sprawdzić kalkulatorem cyfry kontrolnej, a gotowy kod narysować w generatorze ITF-14.
Cyfra wskaźnikowa
Pierwsza cyfra numeru GTIN-14 nazywa się cyfrą wskaźnikową i warto wiedzieć, co oznacza, bo bywa źle rozumiana.
Przyjmuje wartości od 1 do 8 i rozróżnia poziomy pakowania tego samego towaru: karton po 6 sztuk może mieć wskaźnik 1, karton po 12 sztuk wskaźnik 2, i tak dalej. Wartość 9 jest zarezerwowana dla towarów o zmiennej ilości.
Czego cyfra wskaźnikowa nie robi: nie mówi, ile sztuk jest w kartonie. Nie ma reguły wiążącej wskaźnik 2 z liczbą 12. Przypisanie jest Twoje i musi być konsekwentne, a liczbę sztuk zapisuje się osobno — identyfikatorem (37) w kodzie GS1-128, jeśli odbiorca tego wymaga.
Ważne też, że numer GTIN-14 nie powstaje przez doklejenie cyfry do numeru produktu: cyfra kontrolna liczona jest od nowa dla całych czternastu cyfr. Narzędzie GS1 zrobi to za Ciebie.
Umieszczenie na kartonie
Norma opisuje, gdzie kod powinien się znaleźć, a praktyka magazynowa dopowiada resztę: kod musi być widoczny dla osoby stojącej przed paletą, bez przekładania kartonów.
Dlatego kod umieszcza się na dwóch sąsiadujących ściankach bocznych, w dolnej części kartonu, z zachowaniem odstępu od krawędzi. Kod na wieku jest bezużyteczny, gdy na kartonie stoi kolejny.
Źródła
Przy twierdzeniach o cenach, terminach i normach podajemy, skąd pochodzą i kiedy je sprawdziliśmy. Źródła mogą się zmienić bez naszego udziału.